fbpx

Gdy układamy zajęcia jogi (i oczywiście nie tylko jogi) musimy je planować w pewnym porządku. Nie możemy zaczynać od dobierania środków praktyki (np. konkretnych asan i winjas), jeśli nie wiemy z kim pracujemy, jakie ma potrzeby, i jakie z nich wynikają cele.

Kto i jakie ma potrzeby?

Pierwszą kwestią jest z kim pracujemy i jakie ta osoba czy grupa ma potrzeby.

Cele ogólne

Z potrzeb wypływają cele. Nie ustalajmy celów na podstawie własnej ideologii, tylko na podstawie realnych potrzeb uczniów (których też nie powinniśmy mylić z zachciankami).

Cele operacyjne/szczegółowe

Gdy postawimy cel ogólny, dobrze jest go zoperacjonalizować czyli napisać jaki efekt będzie doświadczał uczeń/uczniowie po zajęciach. Przykład celów ogólnych i wynikających z nich celów operacyjnych w dalszej części artykułu.

Okoliczności, które mogą wpłynąć na realizację tych celów

Musimy też uwzględnić pewne okoliczności, które mogą wpłynąć na sposób realizacji celów. Np. inaczej będziemy uwalniać ból pleców u kobiety w ciąży, a inaczej u kobiety, która nie jest w “błogosławionym stanie”. Inaczej pracujemy z osobą w wieku 20 lat, a inaczej z 60-latkiem. Inaczej rano, inaczej wieczorem. Inaczej w trakcie menstruacji, a inaczej w innej części cyklu. Itd…

Środki

Dopiero po poznaniu potrzeb, wiedzy jakie mamy cele i jakich efektów naszej nauczycielskiej pracy oczekujemy, jak również na podstawie znajomości czynników, które mogą nam pomóc lub przeszkodzić w realizacji tych celów, możemy dobierać środki: określone techniki (czyli np. w jodze/terapii jogą określony dobór asan, dynamiki/statyki, sposobów i rytmów oddychania etc.). Więcej o tym jak działają różne elementy w asanach pisałem już tutaj.

Taksonomia celów

Za tzw. taksonomią ABC B. Niemierki, cele mogą dotyczyć wiadomości i umiejętności.

Cele związane z wiadomościami dzielą się na: zrozumienie materiału i zapamiętanie materiału.

Cele związane z umiejętnościami są również dwojakie: zastosowanie wiedzy/umiejętności w sytuacjach typowych oraz zastosowanie wiedzy/umiejętności w sytuacjach problemowych.

Przykłady operacjonalizacji celów

Przykład 1.
Cel ogólny: Uwolnienie dolnych pleców od bólu.
Cele szczegółowe: Uczestnik zajęć [po zajęciach] nie odczuwa bólu pleców (albo zminimalizował ból pleców o przynajmniej 20%). Uczestnik zajęć zna krótką sekwencję, którą może zastosować profilaktycznie. Uczestnik zna zasady siedzenia i poruszania, które pozwolą mu w przyszłości uniknąć urazu.

Przykład 2.
Cel ogólny: Rozluźnienie napiętego ciała.
Cele szczegółowe: Uczestnik zajęć czuje się rozluźniony i spokojny. Uczestnik zajęć wie jak wykonać oddychanie brzuszne. Uczestnik zajęć zna przynajmniej 1 technikę relaksu.

Jak widać po przytoczonych powyżej przykładach, cele szczegółowe już stosunkowo jasno pokazują nam jakie środki powinniśmy wybrać. Powodzenia!

Share This