Jedną z istotnych dla metafizyki indyjskiej idei jest koncepcja 3 gun, innymi słowami 3 cech natury (prakriti): sattwy, radżasu i tamasu. Z koncepcją tą zetkniemy się i w tradycji jogi i w ajurwedzie. Dziś przyjrzyjmy się temu czym są 3 cechy natury i kogo nazwalibyśmy osobą tamasową, kogo radżasową, a kogo sattwiczną.

Sankhjakarice, podstawowym tekście filozofii sankhji (z której to filozofii wywodzi się np. joga klasyczna), jej autor – Iśwarakriszna również podejmuje ten temat. W karice XII pisze: Naturą 3 gun jest kolejno przyjemność, ból i otępienie. Służą kolejno do oświecania, aktywacji procesów i zamrażania w formę. Mogą dominować nad sobą, wspierać się, wzajemnie oddziaływać na siebie i współistnieć. Kontynuuje tę tematykę w kolejnym wersie (Sk. XIII): Sattwę uważa się za lekką i jasną, radżasstymulujący i ruchliwy, a tamastylko ociężały i przysłaniający. 

Podsumowując…

Sattwa jest siłą neutralną, siłą równowagi. Cechuje ją lekkość, świetlistość, spokój, zrównoważenie, wdzięk. Radżas jest siłą dodatnią, ewolucyjną i dynamiczną. Cechuje go witalność, kreatywność, aktywność, pobudzenie, ruch, pasja. Tamas jest siłą ujemną, podtrzymującą określoną formę. Cechuje go skłonność do zamrażania ruchu w strukturę, bezwład, opór, ciężkość, ciemność, uziemienie.

Osoba sattwiczna, radżasowa i tamasowa…

Wiele osób błędne myśli, że osoby sattwiczne są spokojne, radżasowe – pobudzone, a tamasowe – ospałe i ociężałe. Nie jest to jednak prawda.

W rzeczywistości osoba tamasowa to osoba, która się nie zmienia, nie wychodzi z kręgu tych samych postaw i zachowań, obsesyjnie wraca do pewnych myśli czy emocji, być może jest uzależniona od jakiś substancji lub osób, nie potrafi podejmować decyzji. Bardzo często są to osoby agresywne lub autoagresywne, które nie potrafią wyjść z kręgu tego typu zachowań.

Osoba radżasowa to ktoś, kto podjął drogę rozwojową. Zapewne jest to droga mniej lub bardziej bolesna, ponieważ wymaga przełamania się, wyjścia ze schematu postępowania. Być może czasem się miota, któż nie ma wątpliwości na takim etapie… Być może po wykonaniu kroku do przodu, robi dwa do tyłu, by potem znów zrobić krok przed siebie, ale jednak podejmuje mniej lub bardziej skuteczne próby wyjścia z bezwładu, uziemienia i oporu związanego z tamasem i podążania w stronę sattwy.

Osoba sattwiczna to ktoś, kto porzucił bagaż swoich uwarunkowań, uprzedzeń, ale i oczekiwań (lekkość). Nie jest sattwiczne wypieranie przykrych przeżyć, to objaw tamasu. Sattwicznym działaniem jest pozwolić sobie uważnie przeżyć każde doświadczenie, które się pojawia, bez oceniania, bez nazywania. Zaakceptować i żyć w zgodzie z rzeczywistością.

Zapisz się na newsletter

Zapisz się na newsletter

Pozostań w kontakcie ze mną i zapisz się na mój newsletter, którym wysyłam użyteczne materiały o głębi tradycyjnej jogi i medytacji oraz informacje o moich aktualnych inicjatywach. Po zapisaniu się i potwierdzeniu zapisu otrzymasz też dostęp do bazy z materiałami, m.in. moją pierwszą książką "Terapia jogą" w pliku pdf.

You have Successfully Subscribed!

Share This